Yangilangan sana: 2026-yil 11-oktabr.
Hisoblagichni qiyoslash qurilma sarfni ruxsat etilgan xatolik chegarasida oʻlchashini tasdiqlaydi. Qiyoslash taʼmirlash, batareyani almashtirish, plombani tekshirish yoki koʻrsatkich yuborishdan farq qiladi. Tashqi koʻrinishidan soz hisoblagich ham navbatdagi qiyoslashga muhtoj boʻlishi mumkin.
Oʻzbekistonda kommunal hisoblagichlarni yechish, qiyoslash va oʻrnatish tartibi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 20-avgustdagi 698-son qarori va unga kiritilgan oʻzgartirishlar bilan belgilanadi.

📅 Hisoblagichlarni qiyoslash muddatlari
| Qurilma | Jismoniy shaxslar | Yuridik shaxslar |
|---|---|---|
| Ichimlik suvi hisoblagichi | 8 yil | 4 yil |
| Issiq suv hisoblagichi | 8 yil | 4 yil |
| Gaz hisoblagichi | 8 yil | 4 yil |
| Elektr energiyasi hisoblagichi | 8 yil | 4 yil |
Muhim: jadval tegishli reglamentlar tatbiq etiladigan qurilmalar uchun berilgan. Prezidentning PQ-3384-son qarori asosida oʻrnatilgan hisoblagichlar va oʻlchov komplekslari uchun istisnolar mavjud. Elektron displeyning oʻzi qiyoslash tartibini belgilamaydi.
Keyingi qiyoslash sanasini faqat xarid sanasiga qarab emas, sertifikat va taʼminotchi maʼlumotlari orqali tekshiring. 2019-yil 1-noyabrgacha rasmiylashtirilgan sertifikatlarning amal qilish muddati reglamentga muvofiq saqlanadi. Qiyoslashlar orasidagi muddat qurilmaning xizmat muddati bilan bir xil emas.
Qiyoslashni kim tashkil qiladi?
Qurilmani yechish, yetkazish va qayta oʻrnatishni taʼminotchi tashkil qiladi: elektr hisoblagichi uchun elektr tarmoqlari, gaz hisoblagichi uchun gaz taʼminoti tashkiloti, suv hisoblagichi uchun suv yoki issiqlik taʼminoti korxonasi. Qiyoslashning oʻzini vakolatli metrologiya xizmati bajaradi.
Navbatdagi davriy qiyoslashni taʼminotchi muddat tugashiga uch oy qolganda, isteʼmolchining alohida murojaatisiz tashkil qiladi. Bu qurilmaga kirish imkonini bermaslik mumkin degani emas: ish sanasi kelishiladi.
🧾 Qiyoslashni rasmiylashtirish
- Sertifikat, qurilmaning zavod raqami va qiyoslash maʼlumotlarini tekshiring. my.gov.uz orqali oʻtkazilgan qiyoslashlar haqida maʼlumot olish mumkin.
- Taʼminotchidan navbatdagi qiyoslash rejalashtirilganini aniqlang. Nosozlik yoki aniqlikka shubha boʻlsa, muddat tugashini kutmasdan xabar bering.
- Zarur boʻlsa, Davlat xizmatlari markazi yoki my.gov.uz orqali tegishli hisoblagich xizmatiga ariza yuboring.
- Tashrif vaqtini kelishing. Yechish dalolatnomasida qurilma raqami, koʻrsatkich, sana va plomba holatini tekshiring. Oʻz nusxangizni oling.
- Qiyoslashdan keyin sertifikat yoki yaroqsizlik haqidagi xabarnomani oling.
- Qayta oʻrnatilgach, dalolatnoma, plombalash va taʼminotchida roʻyxatga olinganini tekshiring.
Standart tartibda ariza boʻyicha yechish uchun besh ish kuni, metrologiya xizmatiga qurilma kelib tushgach qiyoslash uchun uch ish kuni nazarda tutilgan. Qaytarib olib kelish va oʻrnatish alohida bosqichlardir. Shu sababli «qiyoslash uch kun» degani butun xizmat uch kunda tugaydi degani emas.
Qiyoslash narxi qancha?
Gaz, ichimlik suvi va issiq suv uchun ijtimoiy imtiyozlar qoʻllanishidan oldingi yigʻimlar quyidagicha. BHM — bazaviy hisoblash miqdori.
| Murojaat usuli | Jismoniy shaxslar va yuridik shaxs tashkil etmagan tadbirkorlar | Yuridik shaxslar |
|---|---|---|
| DXM orqali | BHMning 20 foizi | 1,5 BHM |
| my.gov.uz orqali | BHMning 18 foizi | 1,35 BHM |
| Bevosita taʼminotchi orqali yoki murojaatsiz | BHMning 16 foizi | 1,2 BHM |
Yechish, qiyoslash va oʻrnatish birgalikda rasmiylashtirilganda yigʻim bir marta undiriladi. Murojaatsiz xizmatda belgilangan yigʻim qurilma yechilgandan keyin shaxsiy hisobdan olinishi mumkin.
Maishiy elektr hisoblagichlari uchun DXM yoki YIDXP orqali murojaat qilinganda yigʻim elektr tarmoqlari korxonasi zimmasiga yuklatilgan. Gaz va suv jadvalini elektr hisoblagichiga avtomatik qoʻllamang; toʻlov talab qilinsa, uning asosi va hisobini soʻrang.
Ijtimoiy chegirmalar mavjud: Ijtimoiy reyestrdagi «kambagʻal oila» aʼzolari hamda I yoki II guruh nogironligi boʻlgan shaxslar uchun 50 foiz; «davlat taʼminotidagi oila» aʼzolari uchun 75 foiz. Imtiyoz amaldagi maqom boʻyicha tekshiriladi.
❓ Hisoblagichlarni qiyoslash haqida ko‘p beriladigan savollar
Javobni ko‘rish uchun savol ustiga bosing ↓
Hisoblagichni qiyoslashda nima tekshiriladi?
Hisoblagich sarfni ruxsat etilgan xatolik chegarasida o‘lchashi tekshiriladi. Bu o‘lchash aniqligini baholash jarayonidir. Qiyoslash ta’mirlash, batareyani almashtirish yoki plombani tashqi ko‘rikdan o‘tkazishdan alohida xizmat hisoblanadi.
Keyingi qiyoslash sanasini qayerdan bilish mumkin?
Qiyoslash sertifikati va ta’minotchining hisob ma’lumotlarini tekshiring. Sertifikatdagi zavod raqamini hisoblagichdagi raqam bilan solishtiring. Faqat xarid yoki o‘rnatish sanasiga qarab keyingi qiyoslash muddatini belgilamang.
Qiyoslash keraksiz xarajatning oldini olishga yordam beradimi?
Ha. Qiyoslash muddati tugagani hisoblagich nosozligini anglatmaydi. Avval qurilmangizga tegishli qiyoslash tartibini aniqlang. Tekshiruv natijasi hisoblagichdan foydalanishni davom ettirish yoki boshqa choralar zarurligini belgilashga yordam beradi.
Qiyoslashlar orasidagi muddat va xizmat muddati bir xilmi?
Ular turli tushunchalardir. Qiyoslashlar orasidagi muddat — aniqlik tekshiruvlari orasidagi davr. Xizmat muddati esa qurilmaning foydalanish uchun mo‘ljallangan davomiyligidir. Qiyoslash sanasi kelgani hisoblagichning xizmat muddati tugaganini bildirmaydi.
Mutaxassis kelishidan oldin nimalarni tayyorlash kerak?
Hisoblagichning zavod raqami, qiyoslash sertifikati, shaxsiy hisob ma’lumotlari va oldingi xizmat hujjatlarini tayyorlang. Tashrif vaqtini ta’minotchi bilan kelishing va qurilmaga bemalol yaqinlashish imkonini yarating. Korpus, ulanishlar va plombalarni o‘zgartirmang.
Hisoblagichni yechish dalolatnomasida nimalarni tekshirish kerak?
Zavod raqami, qayd etilgan ko‘rsatkich, yechish sanasi va plomba holatini tekshiring. Hujjat aynan sizning qurilmangizga tegishli ekaniga ishonch hosil qiling va o‘z nusxangizni saqlang. Bu yechish paytidagi ko‘rsatkich va holatning yozma qaydi bo‘ladi.
Ko‘rsatkichlarni avtomatik yuborish qiyoslash o‘rnini bosadimi?
Avtomatik uzatish va qiyoslashning vazifalari turlicha. Aloqa tizimi ko‘rsatkichlarni yuboradi, qiyoslash esa o‘lchash aniqligini baholaydi. Qurilmaga qo‘llanadigan tartib uning hujjatlari va o‘rnatilgan hisobga olish dasturi bo‘yicha aniqlanadi.
Muvaffaqiyatli qiyoslashni qaysi hujjat tasdiqlaydi?
Aynan hisoblagichingiz uchun berilgan qiyoslash sertifikati. Undagi zavod raqami, tekshiruv natijasi va amal qilish ma’lumotlarini tekshiring. O‘rnatish dalolatnomasi yoki plombaning o‘zi qiyoslash sertifikati o‘rnini bosmaydi.
Hisoblagich qayta o‘rnatilgach, nimalarni tekshirish kerak?
O‘rnatish dalolatnomasi, zavod raqami, qayd etilgan ko‘rsatkich, plombalar va ta’minotchida ro‘yxatga olinganini tekshiring. Sertifikat va o‘rnatish hujjatlarini birga saqlang: keyingi hisob-kitoblar hamda xizmat sanalarini tekshirish osonlashadi.
Almashtirish zarur bo‘lsa, mos hisoblagich qanday tanlanadi?
Avval qiyoslash natijasi va ta’minotchining yangi hisoblagichga qo‘yadigan talablarini oling. Resurs turi, ulanish o‘lchamlari yoki elektr ulanish sxemasi, ish diapazoni va aloqa tizimiga moslikni aniqlang. Shu ma’lumotlar o‘rnatishdan oldin mos modelni tanlashga yordam beradi.
Almashtirish zarur boʻlsa, suv, gaz va elektr hisoblagichlari kataloglarini koʻring. Xariddan oldin taʼminotchi talablarini kelishib oling.
#SchetchikUz #HisoblagichlarniQiyoslash #Oʻzbekiston #SuvHisoblagichi #GazHisoblagichi #ElektrHisoblagichi #Metrologiya






.jpg)
.jpg)



 СН4 мал 200.jpg)
















0 sharh